Ճակնդեղի աճեցման խնդիրներ - խորհուրդներ ճակնդեղի սածիլների անկման համար

2026 Հեղինակ: Chloe Blomfield | blomfield@almanacfarmer.com. Վերջին փոփոխված: 2025-06-01 04:41:58

Սառը սեզոնի ճակնդեղը բավականին հեշտ աճեցվող մշակաբույս է, սակայն դրանք կարող են տուժել ճակնդեղի աճեցման մի շարք խնդիրների պատճառով: Շատերը բխում են միջատներից, հիվանդություններից կամ շրջակա միջավայրի սթրեսային գործոններից: Նման խնդիրներից մեկն առաջանում է, երբ ճակնդեղի բույսերը ընկնում են կամ թառամում: Որո՞նք են ճակնդեղի բույսի թառամելու որոշ պատճառներ և կա՞ լուծում:

Օգնություն ճակնդեղի տնկիների ընկնելու համար

Սածիլները կարող են ոտքավոր դառնալ, եթե դրանք սկսել են լույսի աղբյուրից, որը շատ հեռու է; ճակնդեղները ձգվում են դեպի լույսը, դառնում ոտքավոր: Արդյունքն, իհարկե, կլինի այն, որ նրանք պարզապես չեն կարող իրենց պահել, և դուք ստանում եք ճակնդեղ, որը թափվում է:

Եթե տեսնեք, որ ձեր ճակնդեղի սածիլները թափվում են, լրացուցիչ պատճառ կարող է լինել քամին, հատկապես, եթե դրանք դրսում կարծրացնում եք մինչև փոխպատվաստումը: Սածիլները պահեք պաշտպանված տարածքում, մինչև դրանք պնդանան և ամրանան: Նաև դանդաղ սկսեք, երբ կարծրանում եք: Սկսեք սածիլները սկզբում մեկից երկու ժամով դրսում բերելով ստվերային տարածքում, այնուհետև աստիճանաբար աշխատեք օրական մինչև մեկ լրացուցիչ ժամ՝ արևի ազդեցության մեծացման համար, որպեսզի նրանք կարողանան հարմարվել պայծառ արևին և ջերմաստիճանի տարբերություններին:

Ճակնդեղ աճեցնելու խնդիրներ

Ճակնդեղում թառամելը կարող է լինելմիջատների վարակման կամ հիվանդության հետևանք։

Թառամողություն և միջատներ

Մի շարք միջատներ կարող են տառապել ճակնդեղից:

• Լու բզեզներ - Բզեզը (Phyllotreta spp.) կարող է ավերածություններ առաջացնել սաղարթների վրա: Փոքրիկ սև մեծահասակները, որոնց երկարությունը 1/16-ից մինչև 1/18 դյույմ է (4-ից 3 մլ.) և չափազանց մեծ հետևի ոտքերով, սնվում են տերևներով՝ ստեղծելով փոսեր և փոքր, անկանոն անցքեր: Արդյունքում բույսը կարող է թառամել։
• Աֆիդներ - Աֆիդները նույնպես սիրում են սնվել տերևներով: Ե՛վ կանաչ դեղձի, և՛ շաղգամի աֆիդները (Myzus persicae և Lipaphis erysimi) վայելում են ճակնդեղի կանաչեղենը նույնքան, որքան մենք: Ներկա լինելով աճող սեզոնի ընթացքում, աֆիդները սաղարթից սննդարար հյութեր են ծծում, ինչի հետևանքով տերևները դեղնանում և թառամում են:
• Տերեւաթափեր - Դեղին թառամած տերևն անում է դա՝ առաջացնելով թառամում և աճի դանդաղում, դեղնացում և ի վերջո սատկում: Նրանք տանջում են ճակնդեղի տերեւն ու պսակը։ Խուսափեք վարակված տարածքում տնկելուց, օգտագործեք դիմացկուն սորտերի և կիրառեք միջատասպաններ՝ տերևավորներին վերահսկելու համար:

Թառամողություն և հիվանդություն

Թունացումը կարող է պայմանավորված լինել նաև մի շարք հիվանդություններով։

• Արմատների փտման բարդույթ - Արմատների փտման համալիրը սկզբում հայտնվում է տերևների վրա կարմիր բծերի տեսքով, այնուհետև դեղին և վերջում թառամում: Արմատն ինքնին կարող է արմատի մակերեսին մուգ ախտահարումներ առաջացնել կամ նույնիսկ փափկել և փտել: Բացի այդ, արմատների փտած հատվածներում կարող է հայտնվել սպիտակից մինչև մոխրագույն շագանակագույն սնկային աճ:
• Խոնավեցում - Հիվանդությունը կարող է առաջանալ նաև ճակնդեղի բույսերում: Սա այգեգործական հիվանդություն է, որն առաջանում է մի շարքպաթոգեններ, որոնք սպանում կամ թուլացնում են սերմերը կամ սածիլները: Սածիլները կզարգանան սև ցողուններ, կթառամեն և վերջապես կմահանան: Լավագույն պաշտպանությունը մշակված սերմերի օգտագործումն է և ցանքաշրջանառությունը ամեն տարի:
• Գանգուր վերևի հիվանդություն - Գանգուր վերնամասի հիվանդությունը հանգեցնում է երիտասարդ բույսերի արագ սպառման: Նախ, փափուկ տերևները գլորվում են դեպի ներս և բշտիկավորվում և խտանում: Այնուհետև երակները ուռչում են, բույսը թառամում է և սովորաբար մահանում է։ Տերեւակերները տարածում են այս հիվանդությունը։ Օգտագործեք տողերի ծածկոցները՝ տերևների ցուպը ճակնդեղից հեռու պահելու համար, բերքը վաղ տնկեք և բերքահավաքը վաղ բերեք, ինչպես նաև վերահսկեք բազուկի մշակաբույսերի շուրջ մոլախոտերը, որոնք ծածկում են տերևների ցողունները:
• Արմատների և թագերի փտում - Rhizoctonia-ի արմատների և պսակի փտումը ազդում է ճակնդեղի բույսերի արմատների վրա: Առաջին ախտանշանները հանկարծակի թառամում են. դեղնացում; և չոր, սև կոթուններ պսակի մոտ: Թառամած տերևները մեռնում են, իսկ արմատի մակերեսը պահպանում է վարակված տարածքները, որոնք ունեն մուգ շագանակագույնից մինչև սև: Այս հիվանդությունը կանխելու համար սկսեք տնկման տարածքից, որը լավ ցամաքեցված է, մշակված է և ունի համապատասխան սնուցում: Պտտեք ճակնդեղի մշակաբույսերը եգիպտացորենի կամ մանր հացահատիկի մշակաբույսերի հետ, վերահսկեք մոլախոտերը և մի՛ տնկեք ճակնդեղ:
• Վերտիցիլիումի թառամում - Վերտիցիլիումի թառամումը կարող է նաև հանգեցնել ճակնդեղի բույսերի թառամեցմանը: Սկզբում տերևները դառնում են ծղոտի գույն, արտաքին տերևները չորանում և թառամում են, իսկ ներքին սաղարթը դեֆորմացվում և ոլորվում է: Կրկին պտտեք մշակաբույսերը՝ հիվանդությունը մեղմելու համար:

Եվ վերջապես, ոչ միայն հիվանդությունները կամ միջատները կարող են հանգեցնել ճակնդեղի թառամեցմանը: Առաջին բանը, որ պետք է հաշվի առնել, թե արդյոք որևէ բույս թառամում է, այն է, թե արդյոք այն բավականաչափ ջուր է ստանում, թե ոչ: Ընդհակառակը, ջրի ավելցուկը կարող է առաջացնելբույսը թառամել. Իրոք, գրեթե ցանկացած բնապահպանական սթրես կարող է հանգեցնել թառամելու: Չնայած ճակնդեղը սառը սեզոնի կուլտուրա է, այն դեռ կարող է տուժել երկարատև ցրտից, քանի որ ցրտահարության վնասը կարող է նաև հանգեցնել ճակնդեղի թառամեցման: